مدیرعامل راهآهن مطرح کرد:
دستور کار راهآهن برای اتصال ریلی مستقیم حومه به استانهای دیگر
مدیرعامل راهآهن، با رونمایی چشمانداز کلان این شرکت در توسعه حملونقل و نقش شهری و برونشهری، از برنامه خود برای اتصال مستقیم شهرهای حومهای به دیگر استانها، بدون نیاز به مراجعه مسافران به مرکز خبر داد.
به گزارش ریل ایران، مدیرعامل راهآهن، در جریان بازدید از آخرین وضعیت قطار حومهای پرند، طی سخنانی بر لزوم بازطراحی کلانشهرهایی چون تهران بر اساس اصول شهرسازی حملونقلمحور یا همان TOD تأکید کرد. دکتر ذاکری با اشاره به اهمیت تمرکززدایی از نقطهمحور بودن اتصال تهران به شهرهای دیگر از طریق ایستگاه راهآهن، بر لزوم توزیع مبادی اتصال شهری تهران به شبکه ریلی از چهار جهت جغرافیایی تأکید کرد. اما سؤال اینجاست که TOD چیست و بر چه اصولی تأکید دارد؟
تعریف TOD و اهمیت آن در ساماندهی حملونقل
TOD به زبان ساده یعنی تمرکز توسعه شهری در اطراف ایستگاههای مترو، خطوط اتوبوس تندرو (BRT)، تراموا یا سایر سیستمهای حملونقل عمومی. در این الگو، مردم میتوانند در فاصلهای کوتاه از محل زندگی خود به ایستگاهها دسترسی داشته باشند و در همان محدوده به کار، خرید، آموزش و تفریح بپردازند.
سه اصل کلیدی TOD عبارتند از:
تراکم: افزایش جمعیت و فعالیتها در محدوده اطراف ایستگاهها.
تنوع کاربری: ترکیب مسکن، خدمات، ادارات و فضاهای عمومی در یک محله.
دسترسی آسان: امکان پیادهروی یا دوچرخهسواری راحت و ایمن تا ایستگاهها.
این اصول باعث میشود شهرها کمتر به خودرو وابسته باشند و محیطی انسانمحور برای زندگی شکل بگیرد.
مزایای TOD برای حملونقل شهری و شهروندان
اکنون باید به این سؤال پاسخ داد که اصول TOD مشخصاً چه کمکی به حملونقل شهری و افزایش کیفیت زندگی شهروندان، بهویژه در کلانشهرها، خواهد کرد. مهمترین فاکتورهای تأثیرگذار بر زندگی شهروندان از طریق TOD عبارتند از:
۱. کاهش وابستگی به خودرو
وقتی حملونقل عمومی کارآمد و در دسترس باشد، مردم کمتر به خودرو شخصی نیاز پیدا میکنند. این تغییر به کاهش ترافیک و آلودگی هوا کمک میکند.
۲. صرفهجویی در زمان و هزینه
زندگی در نزدیکی ایستگاهها باعث میشود شهروندان زمان کمتری در مسیر رفتوآمد تلف کنند. همچنین هزینه سوخت و نگهداری خودرو کاهش مییابد.
۳. رونق اقتصادی محلی
مغازهها، کافهها و مشاغل کوچک اطراف ایستگاهها رونق میگیرند، چون تردد مردم بیشتر است. این یعنی ایجاد فرصتهای شغلی و افزایش گردش مالی در محلات.
۴. افزایش تعاملات اجتماعی
فضاهای عمومی در اطراف ایستگاهها، مثل میدانها و پارکها، میتوانند به محل دیدار و گفتوگو تبدیل شوند و حس تعلق اجتماعی را تقویت کنند.
۵. بهبود کیفیت زندگی
شهرهای مبتنی بر TOD معمولاً فضاهای سبز، پیادهراهها و امکانات تفریحی بیشتری دارند. این امر زندگی شهری را سالمتر و لذتبخشتر میسازد.
اتصال حومه به شهرهای دیگر بدون نیاز به مرکز
مدیرعامل راهآهن در بخش دیگری از سخنان خود در خصوص TOD گفت: در حال حاضر، بخش قابلتوجهی از شهروندان استان تهران و تمامی ساکنان شهر تهران مجبور به مراجعه به ایستگاه راهآهن تهران برای انجام سفرهای ریلی خود به شهرهای دیگر هستند. همین امر فشار مضاعفی بر ترافیک شهری و مصرف سوخت وارد کرده و مهمتر از آن، وقت زیادی از آنها میگیرد. در صورتیکه اگر ایستگاههای راهآهن در چهارگوشه مبادی ورودی به شهر تهران مستقر شوند، بخش عمدهای از این مشکلات حل خواهد شد.
وی که این سخنان را در جمع شهرداران شهرهای مسیر ریلی تهران – پرند مطرح میکرد، با اشاره به برنامه راهآهن برای راهاندازی قطار پرند – مشهد بهعنوان نخستین قطار حومهای به کلانشهرهای دیگر گفت: راهآهن جمهوری اسلامی ایران به دنبال آن است که در فاز نخست، شهرهای حومهای استان تهران را به شهر تهران متصل کند. اما در فاز دوم، به دنبال اتصال مستقیم ریلی شهرهای حومهای به دیگر استانها بدون نیاز به مراجعه به ایستگاه راهآهن تهران هستیم.
چنین رویکردی، علاوه بر تسهیل در رفتوآمد شهروندان، منجر به دسترسی یکسان ساکنان شهرهای حومهای به زیرساختهای حملونقل همگانی خواهد شد که خود قدمی بزرگ در راستای ایجاد عدالت اجتماعی به حساب میآید.
